Blog
Przewodnik po materiałach oprawek okularowych: czym się różnią, jakie mają wady i zalety oraz który z nich wybrać dla siebie.
Materiał oprawki decyduje o niemal wszystkim, co czujesz przez cały dzień: o wadze okularów na nosie, o tym, czy dają się dopasować, czy uczulają i jak długo posłużą. Dwie oprawy w identycznym kształcie potrafią być zupełnie inne w noszeniu, bo jedna jest z lekkiego tytanu, a druga z grubego acetatu. W tym przewodniku po kolei omawiamy cztery najważniejsze materiały, czyli acetat, TR90, metal i tytan, dodajemy drewno oraz poliwęglan, i podpowiadamy, jak wybrać ten właściwy dla siebie.
W skrócie: acetat daje najwięcej kolorów i przyjemny, ciepły dotyk, TR90 jest najlżejsze i najbardziej elastyczne, metal pozwala na cienkie, eleganckie oprawy, a tytan łączy niską wagę z wytrzymałością i nie uczula. To rozwinięcie sekcji o materiałach z naszego przewodnika anatomia okularów.
Spis treści:
- Z czego robione są oprawki okularów
- Acetat: klasyka o największych możliwościach koloru
- TR90 i tworzywa termoplastyczne: lekkość i sport
- Metal: elegancja i cienkie oprawy
- Tytan: lekkość, wytrzymałość i brak uczuleń
- Inne materiały: drewno i poliwęglan
- Który materiał oprawek wybrać
- Jak dbać o oprawki zależnie od materiału
- Najczęstsze pytania o materiały oprawek
Z czego robione są oprawki okularów
Oprawki dzielą się na dwie duże rodziny: z tworzyw oraz z metalu. W tworzywach króluje acetat i lekkie TR90, w metalach klasyczne stopy oraz tytan. Osobną, niszową grupą są materiały naturalne, przede wszystkim drewno. Poniższa tabela zbiera najważniejsze cechy każdego materiału, żeby łatwiej było je porównać na starcie.
| Materiał | Waga | Wytrzymałość | Hipoalergiczny | Regulacja | Dla kogo |
| Acetat | Średnia | Dobra | Tak | Łatwa, na ciepło | Moda, wyraziste kolory |
| TR90 | Bardzo niska | Bardzo wysoka | Tak | Trudna | Sport, dzieci, aktywni |
| Metal (stopy) | Niska | Dobra | Zależnie od stopu | Umiarkowana | Klasyka, cienkie oprawy |
| Tytan | Najniższa | Bardzo wysoka | Tak | Umiarkowana | Premium, wrażliwa skóra |
| Drewno | Niska | Średnia | Tak | Ograniczona | Design, eko, styl |
Acetat: klasyka o największych możliwościach koloru
Acetat, dokładniej octan celulozy, to tworzywo na bazie surowców roślinnych. Powstaje z warstwowo łączonych arkuszy, dzięki czemu daje głębokie kolory, wzory imitujące szylkret i przezroczyste wykończenia, których nie da się uzyskać w metalu. To najczęstszy materiał modnych opraw i większości okularów przeciwsłonecznych.
Zalety: bogata kolorystyka, ciepły i przyjemny dotyk, hipoalergiczność oraz łatwa regulacja, bo acetat mięknie pod wpływem ciepła i daje się dopasować u optyka.
Na co uważać: acetat jest cięższy od tytanu i grubszy w bryle, a po latach intensywnego użytkowania może lekko tracić połysk. Dobrze traktowany służy jednak wiele sezonów.
TR90 i tworzywa termoplastyczne: lekkość i sport
TR90 to termoplastyczny poliamid, znany też jako grilamid. Jest wyjątkowo lekki, elastyczny i odporny na uderzenia, a przy tym ma pamięć kształtu, czyli wraca do formy po wygięciu. Z tego powodu dominuje w oprawach sportowych i dziecięcych, a także w modelach flex z elastycznymi zausznikami.
Zalety: bardzo niska waga, duża odporność na złamanie i wyginanie, komfort przy intensywnym ruchu i pocie.
Na co uważać: TR90 oferuje mniej efektownych wykończeń kolorystycznych niż acetat i trudniej je regulować na ciepło, bo materiał jest z założenia sprężysty, a nie plastyczny.
Metal: elegancja i cienkie oprawy
Oprawy metalowe wykonuje się ze stali nierdzewnej oraz stopów takich jak monel czy stopy niklu i miedzi. Pozwalają tworzyć bardzo cienkie, minimalistyczne konstrukcje, zwykle z regulowanymi noskami na ramionach. To materiał klasycznych aviatorów i eleganckich metalowych opraw przeciwsłonecznych.
Zalety: smukły wygląd, niska waga, precyzyjna regulacja dzięki osobnym noskom, ponadczasowy styl.
Na co uważać: tańsze stopy z niklem mogą uczulać wrażliwą skórę, a cienkie elementy łatwiej wygiąć. Warto wybierać oprawy oznaczone jako nie zawierające niklu lub sięgnąć po tytan.
Tytan: lekkość, wytrzymałość i brak uczuleń
Tytan to materiał z najwyższej półki. Łączy bardzo niską wagę z dużą wytrzymałością i odpornością na korozję, a przy tym jest biozgodny, więc praktycznie nie uczula. Odmiana zwana beta tytanem jest dodatkowo elastyczna i sprężysta.
Zalety: najniższa waga wśród metali, wysoka trwałość, odporność na korozję i pot, brak reakcji alergicznych. Oprawa z tytanu potrafi być tak lekka, że niemal jej nie czujesz.
Na co uważać: tytan kosztuje wyraźnie więcej niż acetat czy zwykły metal. To inwestycja, która zwraca się komfortem i trwałością, ale trzeba się liczyć z wyższą ceną.
Inne materiały: drewno i poliwęglan
Poza czterema głównymi materiałami warto znać dwa dodatkowe.
- Drewno i materiały naturalne: lekkie, efektowne i niepowtarzalne, bo każdy słój jest inny. Wybór dla ceniących design i podejście eko. Zobacz drewniane okulary przeciwsłoneczne.
- Poliwęglan i zwykłe tworzywa: stosowane w oprawach z niższej półki cenowej oraz w szkłach sportowych. Są tanie i lekkie, choć nie dorównują acetatowi wykończeniem ani tytanowi trwałością.
Który materiał oprawek wybrać
Nie ma jednego najlepszego materiału, jest tylko najlepszy dla Twoich potrzeb. Poniżej krótka ściąga według tego, co jest dla Ciebie najważniejsze.
- Zależy Ci na kolorze i modzie: wybierz acetat, żaden inny materiał nie da takiej palety.
- Uprawiasz sport lub kupujesz dla dziecka: postaw na TR90 za lekkość i odporność.
- Masz wrażliwą skórę lub uczula Cię metal: wybierz tytan albo acetat, oba są hipoalergiczne.
- Chcesz smukłą, klasyczną oprawę: sięgnij po metal, a jeśli budżet pozwala, po tytan.
- Szukasz maksymalnej lekkości i trwałości: tytan jest bezkonkurencyjny.
- Liczy się budżet: acetat i zwykły metal dają najlepszy stosunek jakości do ceny.
Materiał to jedno, a dopasowanie kształtu do twarzy drugie. Ten drugi wątek rozwijamy w poradniku jak dobrać okulary do kształtu twarzy.
Jak dbać o oprawki zależnie od materiału
Każdy materiał ma swoją specyfikę pielęgnacji, ale kilka zasad jest wspólnych.
- Acetat: czyść miękką ściereczką, unikaj długiej ekspozycji na wysoką temperaturę, bo może się odkształcić. Regulację zostaw optykowi, który podgrzeje materiał kontrolowanie.
- TR90: bardzo odporne, ale nie próbuj go mocno wyginać dla zabawy. Wystarczy przemywanie wodą z łagodnym mydłem.
- Metal: pilnuj śrubek przy zawiasach i noskach, bo z czasem się luzują. Przecieraj z potu, który sprzyja korozji tańszych stopów.
- Tytan: praktycznie bezobsługowy, wystarczy zwykłe czyszczenie. Odporny na korozję i pot.
Ogólne zasady pielęgnacji i przechowywania zebraliśmy we wpisach jak dbać o okulary oraz jak przechowywać okulary. O tym, jak materiał wpływa na regulację nosków i zauszników, piszemy w tekście jak powinny leżeć okulary.
Najczęstsze pytania o materiały oprawek
Z czego robione są oprawki okularów?
Najczęściej z tworzyw sztucznych, przede wszystkim z acetatu celulozy i lekkiego TR90, albo z metalu, w tym ze stali, stopów oraz tytanu. Osobną, niszową grupą są materiały naturalne, głównie drewno. Każdy z nich inaczej wpływa na wagę, trwałość i komfort noszenia okularów.
Co to jest acetat w okularach?
Acetat, czyli octan celulozy, to tworzywo na bazie surowców roślinnych, łączone warstwowo z arkuszy. Daje najbogatszą paletę kolorów i wzorów, jest przyjemny w dotyku, hipoalergiczny i łatwy do regulacji na ciepło. To najczęstszy materiał modnych opraw i okularów przeciwsłonecznych.
Co to jest TR90 w okularach?
TR90 to termoplastyczny poliamid, zwany też grilamidem. Jest bardzo lekki, elastyczny i odporny na uderzenia, a dzięki pamięci kształtu wraca do formy po wygięciu. Z tego powodu dominuje w oprawach sportowych i dziecięcych oraz w modelach flex.
Czy oprawki tytanowe są najlepsze?
Tytan jest jednym z najlepszych materiałów, bo łączy bardzo niską wagę, wysoką trwałość, odporność na korozję i brak uczuleń. Nie jest jednak najlepszy dla każdego: kosztuje więcej niż acetat czy zwykły metal i daje mniej możliwości kolorystycznych niż acetat. Wybór zależy od priorytetów.
Który materiał oprawek jest najlżejszy?
Najlżejszy jest tytan wśród metali oraz TR90 wśród tworzyw. Oba potrafią być tak lekkie, że oprawa jest niemal niewyczuwalna na nosie. Acetat jest wyraźnie cięższy, a metalowe stopy plasują się pośrodku.
Czy oprawki metalowe uczulają?
Tańsze stopy zawierające nikiel mogą podrażniać wrażliwą skórę. Jeśli reagujesz na metal, wybieraj oprawy oznaczone jako nie zawierające niklu albo sięgnij po tytan lub acetat, które są hipoalergiczne.
Jaki materiał oprawek jest najtrwalszy?
Pod względem odporności na uszkodzenia najlepiej wypadają TR90 i tytan. TR90 znosi wyginanie i uderzenia, a tytan jest wytrzymały i odporny na korozję. Acetat i zwykły metal są solidne, ale bardziej podatne na trwałe odkształcenia.
